گل کربنات

استفاده کاربردی از گل کربنات در قند کرج

گل کربنات کلسیم ضایعات باقی مانده از تصفیه شربت خام می باشد، متداول ترین روش تصفیه شربت خام استفاده از شیره آهک و گاز CO2 است که در این فرآیند آهک با ناخالصی های شکر خام واکنش نشان داده و ترکیبات کلسیم دار ایجاد می کند، سپس با استفاده از گاز کربنیک، کربنات کلسیم ایجاد شده که باعث رسوب مقدار زیادی ناخالصی موجود در شربت خام می گردد به این ترکیبات که به صورت رسوب می باشند گل کربنات کلسیم گفته می شود.

میزان تولید گل کربنات در ایران بر اساس آمار سال 1388 حدود 600 هزار تن بوده است. مدیریت و دفن گل کربنات هزینه بالایی به همراه دارد، استفاده سودآور از این ترکیب می تواند مشکلات کارخانه های قند به منظور دفن آنها را برطرف نماید و از طرفی با سودآوری به عنوان یک محصول همراه با کارایی قلمداد شود.

بررسی گوپتا و همکاران در سال 2010 نشان داد گل کربنات را میتوان جهت تولید سوخت زیستی که به وسیله مخمر ها ایجاد می شود، مورد استفاده قرار داد. همچنین یکی دیگر از یافته های آنها استفاده از گل کربنات کلسیم جهت تولید کود و کمپوست های اصلاح کننده خاک می باشد. آنها نشان دادند از گل کربنات می توان در مزارع نی شکر به خوبی استفاده نمود. کمار و همکاران نشان دادند در فرآیند کمپوست سازی می توان زمان تولید کمپوست را کاهش داد.

استفاده از گل کربنات به عنوان محصول مورد استفاده تولیدی کارخانه های قند ایران هنوز معمول نیست. برای اولین بار تحقیقات بر روی جنبه های کاربردی این محصول در کارخانه قند نقش جهان توسط تیم تحقیق و توسعه این کارخانه متشکل از آقایان مهران خیام کارشناس ارشد امور دام و عباس صالحی کارشناس ارشد کشاورزی انجام شد. با توجه به خواص گل کربنات زمینه های کاربردی آن مورد توجه قرار گرفت. اولین بررسی انجام شده استفاده از گل کربنات به عنوان مکمل تغذیه دام در گاوداری ها بود. نتیجه اولیه آنالیز گل کربنات حاصل از استحصال شکر خام نشان داد این ماده شامل کلسیم به میزان 44% بود. از آنجایی که کلسیم یکی از عناصر مهم تغذیه دام می باشد، می توان از این ترکیب با فرآوری ویژه جهت تغذیه دام استفاده نمود.

بررسی های انجام شده نشان داد گاوداری ها می توانند این محصول را جایگزین ترکیبات تأمین کننده کلسیم نمایند. پس از اثر بخش بودن نتیجه بررسی ها همکاری با چند گاوداری جهت فروش و استفاده از این محصول برای اولین بار انجام شد.

دومین استفاده گل کربنات در صنعت مرغداری به عنوان مکمل غذایی می باشد. مزغ های تخم گذار به منبع کلسیم بالایی برای فعالیت نیاز دارند، همکاری های انجام شده با چند مرغداری به صورت آزمایشی حاکی از قابلیت جایگزینی این محصول با سایر مکمل های غذاهای دام و طیور داشت. در این قدم نیز فروش هایی به صورت آزمایشی صورت گرفت و نتایج آن در جریان وصول می باشد.

اصلاح خاک و استفاده از گل کربنات به منظور منبع کلسیم خاک یکی دیگر از موارد استفاده گل کربنات است. با توجه به خاصیت قلیایی گل کربنات می توان از این محصول جهت اصلاح خاک های اسیدی استفاده نمود و همچنین منبع خوبی برای تأمین کلسیم خاک می باشد. همچنین در صورت تقویت این گل با ترکیبات آلی می توان باعث افزایش حاصلخیزی خاک شد. به همین منظور تحقیقات در این زمینه با شرکت های دانش بنیان جهت تولید کود های کشاورزی بر پایه کربنات کلسیم آغاز گردید. نتایج بررسی های اولیه نشان داد امکان استفاده از گل کربنات کلسیم جهت تولید کود های کشاورزی وجود دارد. امید است تحقیقات در این زمینه تکمیل گردد و اولین کود تولیدی حاصل این بررسی ها در سال 1397 به مرحله آزمایش گذاشته شود. این اقدمات تنها گوشه ای از کاربرد های گل کربنات است که در صورت استفاده می تواند علاوع بر رفع مشکل دفع این ترکیبات، باعث سود آوری نیز گردد.

پیام بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

به بالای صفحه بردن